Թուրք-ամերիկյան հակասությունները շարունակում են խորանալ

Նախորդ շաբաթը Հայաստանի արևմտյան հարևան Թուրքիայի համար բավական լարված էր ու իրադարձություններով հագեցած։

Շարունակվեցին վեճերը Անկարայի ու Վաշինգտոնի միջև՝ կապված ռուսական սպառազինությունների՝ Անկարայի կողմից գնման հետ։ Վաշինգտոնը ոչ մի կերպ չի կարողանում համակերպվել այն մտքի հետ, որ ՆԱՏՕ-ի անդամ երկիրը սպառազինություն է գնում Ռուսաստանից։ Սա նշանակում է, որ Անկարան կամաց-կամաց դուրս է լողում ամերիկյան ազդեցության ուղեծրից, ամրապնդում իր սուվերենիտետը, փորձում ավելի ինքնուրույն խաղացող դառնալ մի ռեգիոնում, որտեղ Ամերիկայի շահերը չափազանց շատ են ու կարևոր։

Սպասվում է, որ առաջիկայում տեղի կունենա Անկարա-Վաշինգտոն բարձր մակարդակով հանդիպում։ Hürriyet-ի փոխանցմամբ, Անկարան արդեն նման հանդիպման հայտ ուղարկել է Սպիտակ տուն։ Արդյոք այդ հանդիպումը կլինի արդյունավետ թե ոչ, դժվար է ասել։ Նախ, Անկարան նահանջելու տրամադրություն չունի։ Թուրքիայի իշխանությունները հասկանում են, որ ռուսների հետ ավելի հաճելի ու օգտակար է գործ բռնելը, քան ամերիկացիների։

Ի վերջո, ռուսները փրկել են Էրդողանի կյանքը՝ հուլիսյան պետական հեղաշրջման փորձի մասին ունեցած տվյալները նրան փոխանցելով ու զուտ մարդկային առումով, նաև Էրդողանը որոշակի պարտավորվածություն ունի, մինչդեռ Միացյալ Նահանգներն ամեն կերպ խուսափում է ընդդիմադիր թուրք գործիչ Ֆեթուլլահ Գյուլենի հանձնման հարցին ուղիղ պատասխան տալուց, ով ապաստան է ստացել ԱՄՆ-ում։ Անկարան իր ձեռքում ունի բավական լուրջ փաստարկներ։

Նախ, թուրքական կողմը հայտարարում է, որ իր կողմից գնված ռուսական Ս-400 համակարգերը որևէ վտանգ չեն ներկայացնում ՆԱՏՕ-ի համար։ Այս կերպ նա պատասխանում է ՆԱՏՕ-ից հնչած՝ սպառազինությունների համատեղելիության և այլնի հետ կապված մտահոգություններին։ Որպես իր խոսքերի երաշխիք էլ Անկարայում առաջարկում են, որպեսզի ՆԱՏՕ-ի իր դաշնակիցները ստեղծեն աշխատանքային խմբեր հարցը ուսումնասիրելու և տեղում կամ գործնականում համոզվելու համար։ Միացյալ Նահանգներն այս առաջարկը թողել է անպատասխան։

Թուրքական հասարակական տարբեր շրջանակներում և մամուլում նաև քննարկվում է այն վարկածը, որ Անկարան համեմատել է ամերիկյան «Պատրիոտ» ու ռուսական Ս-400 համակարգերը, որոնք համարժեք են համարվում և եկել այն եզրակացության, որ իր պահանջներին ավելի բավարարում են ռուսական համակարգերը։ Առաջիկայում այս հակասությունները էլ ավելի կխորանան, ինչը կարող է նշանակել, որ էլ ավելի կարող են սերտանալ ռուս-թուրքական հարաբերությունները։

Ամեն դեպքում, Սպիտակ տնից բավական բաց տեքստով արդեն խոսել են այն մասին, որ եթե Անկարան չնահանջի, հնարավոր է՝ բախվի լրջագույն սանկցիաների, իսկ հակառակ կողմից էլ հասկացրել են, որ հարաբերությունների փչացումը երկարաժամկետ կտրվածքում, չի բխում ամերիկյան շահերից։

Ի վերջո, Անկարան կարող է կտրուկ քայլ անել, ու օրինակ, պահանջել, որ Ինջիրլիքի ռազմակայանում եղած ամերիկյան զորակազմը հեռանա, իսկ դա արդեն լուրջ հարված է Միացյալ Նահանգներին։

NEWSPRESS.am