Մոսկվա-Մինսկ-Երևան հարաբերությունների եռանկյունուց ի՞նչ կարող է շահել Երևանը

Ըստ պաշտոնական լրահոսի, երեկ՝ ապրիլի 24-ին, Մոսկվայում կայացել է ՀՀ պաշտպանության նախարար Դավիթ Տոնոյանի հանդիպումը Բելառուսի Հանրապետության պաշտպանության նախարար, գեներալ-լեյտենանտ Անդրեյ Ռավկովի հետ։

Երկու երկրների պաշտպանական գերատեսչությունների ղեկավարները հաստատել են 2019թ. երկկողմ ռազմական համագործակցության ծրագիրը։ Այն ներառում է շուրջ երկու տասնյակ միջոցառումներ՝ մարտական պատրաստության, օպերատիվ պլանավորման, կապի, կապիտալ շինարարության, ռազմատեխնիկական համագործակցության և մի շարք այլ ոլորտներում։

Պայմանավորվածություններ են ձեռք բերվել նաև բարձր մակարդակի փոխայցելություններ կազմակերպելու ուղղությամբ։ Այս հանդիպումը, այն էլ ապրիլի 24-ի նման խորհրդանշական օրը, բավական հետաքրքիր է և ուշագրավ։

Նախ, այն պատճառով, որ Բելառուսի ռազմական գերատեսչության ոլորտի պատասխանատուն հանդիպում է իր հայ գործընկերոջ հետ՝ Հայոց ցեղասպանության 104-րդ տարելիցի օրը, այն դեպքում, երբ Մինսկը չափազանց լավ հարաբերություններ ունի Անկարայի հետ։

Հիշեցնենք, որ վերջերս Լուկաշենկոն ասել էր, որ Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանն իրեն ընդունում է որպես եղբայր։ Առավել սիրառատ խոստովանանք Եվրոպայի վերջին բռնապետից սպասել չէր էլ կարելի։ Մյուս կողմից, հայ-բելառուսական հարաբերությունները գոնե պաշտոնական-քաղաքական ոլորտում, երբեք էլ աչքի չեն ընկել իրենց ջերմությամբ։ Հիշենք Լուկաշենկոյի կոշտ հայտարարություններն՝ արված Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի հասցեին, ընդգծված ադրբեջանամետ կեցվածքը, ռազմական մատակարարումները Բաքվին, ՀԱՊԿ-ի շուրջ ստեղծված կացությունը, հատկապես բելառուսցի թեկնածու Ստանիսլավ Զասի՝ որպես այդ կառույցի գլխավոր քարտուղարի պաշտոնավարման առնչությամբ Երևանի կիրառած կանխակայմամբ և այլն։

Այս առումով, հանդիպումը կարևոր է, քանի որ կարող է, այսպես ասած՝ «սառույցի հալման» մեկնակետ դառնալ, հատկապես, եթե հաշվի առնենք, որ Հայաստանն իր արտաքին քաղաքական և ռեգիոնալ-բլոկային ընտրությունը կատարել է ի դեմս ՀԱՊԿ-ի ու ԵԱՏՄ-ի, և հիմա, անկախ ամեն ինչից, Մինսկի հետ պետք է աշխատի որպես դաշնակցի։ Սակայն կա հարցի նաև երրորդ կողմը։ Մոսկվայի և Մինսկի հարաբերությունները ներկայում կրկին սրացման փուլում են գտնվում, այն աստիճան, որ ամերիկյան մամուլում արդեն բացեիբաց են խոսում այն մասին, որ Պուտին-Լուկաշենկո հարաբերությունները լարվել են։ Պուտինը դժգոհ է Լուկաշենկոյից. կարծում է, որ վերջինս կարող է դուրս գալ ռուսական ազդեցությունից, Լուկաշենկոն էլ առիթը բաց չի թողնում իր դժգոհոթյունների մասին արտահայտվելու համար, որոնք հիմնականում ֆինանսատնտեսական բնույթի են։

Հայաստանն ակամա այս պայմաններում հայտնվում է մի այնպիսի իրավիճակում, երբ իր շահերը առաջ մղելիս դառնում է մասնակից Մոսկվա-Մինսկ սրացումներին, և կա լուրջ խնդիր, ազատվել այդօրինակ հնարավոր ընկալումից, ուստի, հանդիպումը կարող է նաև առիթ դառնալ, որպեսզի «պարզաջրվի» այս հարցը ևս, որպեսզի, օրինակ, Երևանի կողմից ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղարի մանդատը պահելու համար արված քայլերը, որոնք բերել են այդ կառույցի գլխավոր քարտուղարի պաշտոնի համար Բելառուսի թեկնածուի փաստացի արգելափակմանը, ամենևին պայմանավորված չէ Մոսկվա-Մինսկ հարաբերությունների բնույթով և զուտ Երևան-ՀԱՊԿ հարաբերությունների հարթակում պետք է դիտարկել։

Բացի այդ, Նազարբաևի հրաժարականից հետո, անկախ խոսակցություններից, որ նա կարող է զբաղեցնել ԵԱՏՄ պատվո նախագահի պաշտոնը, պարզ է, որ և ՀԱՊԿ-ում և ԵԱՏՄ-ում Մինսկ-Նուրսուլթան /Աստանա/ տանդեմը թուլացել է, և Մինսկը ևս հետաքրքրված է երկու ֆորմատներում էլ կենսունակ դաշնակից ունենալու հարցում։

NEWSPRESS.am