Ինչ արդյունքներ՝ Մնացականյան-Լավրով-Մամեդյարով հանդիպումից
Ինչպես հայտնի է, երեկ Մոսկվայում տեղի ունեցավ Հայաստանի, Ադրբեջանի և Ռուսաստանի ԱԳ նախարարներ Զոհրաբ Մնացականյանի, Էլմար Մամեդյարովի և Սերգեյ Լավրովի հանդիպումը Ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման օրակարգով։
Նախ տեղի է ունեցել քննարկում երեք նախարարների միջև, ապա նրանց միացել են ԵԱՀԿ ՄԽ եռանախագահները և ԵԱՀԿ գործող նախագահողի անձնական ներկայացուցիչը։ Ռուսական մամուլում այն փաստը, որ հանդիպումը հենց Մոսկվայում է տեղի ունեցել և Լավրովի մասնակցությամբ, մեկնաբանվում է որպես հարցի՝ ռուսական ուղեծրում գտնվելու իրողություն։ Հանդիպումը կարևոր էր նրանով, որ ոչ միայն հերթական անգամ սուր հարցերին անդրադարձ եղավ, այլ նաև արդեն իսկ կողմերը որոշակի փաթեթներ ունեին կազմած, Վիեննայի հանդիպումից հետո, դրա արդյունքների հիման վրա և քննարկելիք բավական մեծ նյութ եղել է դրված սեղանին։
Ըստ Մամեդյարովի՝ առանձնազրույցը եղել է շատ արդյունավետ, ինչպես և ողջ հանդիպումը և իրենք կոնկրետ հարցեր են քննարկել, որոնք հանդիսանում են խոչընդոտներ հակամարտության կարգավորման գործընթացի առաջընթացի համար։ Այն, որ և՛ Բաքուն, և՛ Երևանը կարողացել են որոշ հարցերի ողջ խորության մեջ խորամուխ լինել ու տեսնել ամբողջ էությամբ, արդեն դրական արձանագրում է, ինչը որ ֆիքսել է նաև Մամեդյարովը։ Ըստ ադրբեջանական արտաքին քաղաքական գերատեսչության ղեկավարի՝ քննարկումներն ընթացել են 2016 թվականին Ռուսաստանի կողմից առաջարկված պլանի համեմատ։ Քննարկված հարցերի շրջանակը, եթե փորձենք սահմանագծել, հետևյալն է եղել ըստ առաջնահերթության՝ կարգավիճակ և անվտանգություն, գրավյալ տարածքներից զորքերի դուրսբերում և հարկադիր տեղահանվածների վերադարձ։
Անշուշտ ընդհանուր հայտարարի հնարավոր էլ չէր լինելու գալ, սակայն հանդիպումները շարունակվելու են։ Սա նշանակում է, որ կարգավորման գործընթացը Ռուսաստանը տանում է, այսպես ասած, Լավրովյան պլանի ուղղությամբ, քանի որ Բոլթոնյան պլանը կամ խաղաղության դիմաց տարածքներ բանաձևը կարելի է ասել, վերջնականապես դուրս եկավ։ Այս պլանի կյանքի կոչման ընթացքն ապահովելու համար էլ արդեն մեջտեղ են գալիս համանախագահության կողմից առաջարկված գործողություններն ու քայլերը կապված երկուստեք վստահության մթնոլորտի ձևավորման, խաղաղության ամրապնդման և այլնի հետ։ Իսկ Լավրովյան պլանը ԼՂԻՄ-ի շուրջ որոշ տարածքների վերադարձն է, ԼՂ համապատասխան կարգավիճակի որոշումով։ Թե ինչքանով այս ամենը հնարավոր կլինի իրականություն դարձնել, դժվար է ասել, սակայն այն, որ երկխոսությունը շարունակվում է և կա ընդհանուր փոխհասկացողություն, արդեն լավ է։