Ադրբեջանն ակտիվացնում է «հարավային միջանցքը»

Իրանի կառավարությունը հավանություն է տվել Ադրբեջանից կես միլիարդ դոլարի վարկ վերցնելուն, որպեսզի ավարտին հասցնեն Ռեշտ-Աստարա երկաթգիծը։

Վարկը պետք է վերադարձվի յոթ տարվա ընթացքում։ Իր հերթին, Հնդկաստանում այցով գտնվող Իրանի ճանապարհների և քաղաքների զարգացման նախարար Աբբաս Ահունդին հայտարարել է, որ իրանական Աստարա և ադրբեջանական Աստարա քաղաքները միմյանց կապող երկաթգծի շինարարությունն ավարտվել է այս տարի և այն շահագործման կհանձնվի հաջորդ շաբաթ։

Բաքուն և Թեհրանը կյանքի են կոչում Հյուսիս-Հարավ տրանսպորտային միջանցքը՝ Հարավ-արևելյան Ասիան և Հյուսիսային Եվրոպան միավորելու նպատակով։

Ինչ վերաբերում է Բաքվի հնարավոր քայլերին, ապա Ադրբեջանը կարող է ավելի բարենպաստ պայմաններ տրամադրել իրանցի բեռնափոխադրողներին, ինչպես նաև արտոնյալ պայմաններ տրամադրել իրանական ապրանքներին, որոնք կտարանցվեն Իրանից դեպի Վրաստան, ինչպես նաև Վրաստանից դեպի Իրան-Պարսից ծոց՝ ադրբեջանական տարածքով։

Դա կարող է արվել հայ-իրանական տարանցման միջանցքը տնտեսական առումով ոչ շահավետ դարձնելու համար՝ իրանցի և վրացի բիզնեսմենները, հատկապես փոխադրողները կարող են հաշվի առնել այն հանգամանքը, որ Հայաստանով տարանցումը կունենա լրացուցիչ ծախսեր՝ ենթակառուցվածքների որակի, «Հյուսիս-Հարավի» անավարտ լինելու և Սյունիքի ռելիեֆի պատճառով։

ՀՀ-ը նույնպես պետք է իրանական և վրացական փոխադրողների համար ստեղծի առավելագույն նպաստավոր պայմաններ՝ փոխադրման դյուրացման, ճանապարհների որակի բարձրացման համար՝ Ադրբեջանի հետ «տրանսպորտային» մրցակցությանը դիմակայելու համար։

Բաքուն ու Թեհրանը երկկողմ հարաբերություններին նոր լիցք են տալիս՝ իրականացնելով էներգետիկ-տրանսպորտային նախագծեր:

Ադրբեջանական Նեֆտեչալա քաղաքում դրվել է իրանական Իրան Հոդրո մեքենաների արտադրության գործարանի հիմքը՝ տարեկան այնտեղ արտադրվելու է 10.000 ավտոմեքենա ու դա իրանական հերթական ներդրումն է ադրբեջանական տնտեսության մեջ:

Կողմերը զարգացնում են նաև զբոսաշրջային ոլորտը՝ Իրանի քաղաքացիները կարող են հեշտացված ընթացակարգերով այցելել Ադրբեջան, իսկ մոտակա ժամանակներս բացվում է Նախիջևան-Թեբրիզ-Մեշհեդ՝ Իրանն ու Նախիջանը կապող երկաթգիծ, որը կարող է դառնալ նաև տարանցիկ, եթե Կարսից երկաթգիծ կառուցվի մինչև Նախիջևան, ինչի մասին Բաքվի պաշտոնյաները նախկինում հայտարարել էին:

Տնտեսական հարաբերություններն իրոք զարգանում են. իրանական ընկերությունները ցանկանում են օգտվել Ադրբեջանի գազային պահեստարաններից, ինչպես նաև ստեղծել Իրան-Ադրեջան-ՌԴ էներգետիկ կամուրջը՝ էլեկտրաէներգիայի սեզոնային փոխանակման համար:

Արտյոմ Բալասանով