Հնարավոր է վերականգնել առողջարանային քաղաքի համբավը

Ստեփանավան քաղաքը դարերի պատմություն ունի։ Դեռևս մ.թ.ա. 2-1-ին դարերում Ստեփանավանն իր շրջակայքով կազմել է Մեծ Հայքի Գուգարք նահանգի Տաշիր գավառի մի մասը և մտել է Արտաշեսյան թագավորության մեջ։ Մ.թ. 1-4-րդ դարերում եղել է Արշակունյաց թագավորության կազմում։ 385-ին Մեծ Հայքի բաժանումից հետո Տաշիր գավառի մեջ մնացել է հայկական մարզպանության կազմում։ 10-րդ դարում եղել է պատմական Տաշիր-Ձորագետի թագավորության մայրաքաղաքը՝ Լոռե բերդաքաղաքով։

1185 թվականից սկսած՝ Ստեփանավանն իր շրջակա տարածքներով Լոռու կազմում տրվել է Զաքարյաններին։

1810 թ,. արդեն որպես քաղաք, Ստեփանավանը կրել է Ջալալօղլի անվանումը՝ ի պատիվ Արցախի Հասան-Ջալալյաններ իշխանական տոհմի։ 18-րդ դարում Ջալալօղլին եղել է Լոռու միակ քաղաքը։

1923 թ., ի պատիվ հեղափոխական գործիչ Ստեփան Շահումյանի, Ջալալօղլին վերանվանվել է Ստեփանավա։

Ստեփանավանը զգալի տուժել է 1988-ի Սպիտակի երկրաշարժից։ Սակայն հետագա տարիներին քաղաքը վերակառուցվել է և այսօր զարգացում է ապրում։

Վերջին շրջանում իրականացված աշխատանքների, ապագա ծրագրերի մասին է մեր զրույցը Ստեփանավանի քաղաքապետ Միքայել Ղարաքեշիշյանի հետ։

***

– Պարո՛ն Ղարաքեշիշյան, Դուք հարուստ աշխատանքային կենսագրություն ունեք, ղեկավարել եք մի շարք կառույցներ: Ինչո՞ւ որոշեցիք դառնալ քաղաքապետ։

– Շատ ցավոտ հարց տվեցիք…. Դա միայն իմ անձնական որոշումը չի եղել։ Գուցե մի քիչ ամպագորգոռ հնչի, բայց իմ քաղաքապետ դառնալը նաև մեր ժողովրդի ցանկությունն էր։ Իհարկե, շատ բարդ ու դժվար էր նման որոշում կայացնելը, բայց եթե սոցիալական ծառայության պետի պաշտոնում երկար տարիներ աշխատելուց հետո հավաքում ես ձայների 80 %-ը, ապա դա ինչ-որ բան նշանակում է։ Նման վերաբերմունքը հենց այնպես չի լինում. դրան արժանանում են։

– Ո՞րը եղավ Ձեր առաջին ամենակարևոր գործը քաղաքապետի պաշտոնում. ի՞նչը փոխեցիք և աշխատանքային ի՞նչ հիմքի վրա սկսեցիք կառուցել քաղաքի ապագան։

-Քաղաքապետն առաջին հերթին պետք գիտակցի իր առաքելությունը. պետք է ճիշտ ղեկավարի իր գրասենյակը, իր հիմնարկը, իր քաղաքը, աշխատի հնարավորինս ճիշտ լուծումներ գտնել քաղաքի և նրա բնակչության խնդիրների համար։ Ստեփանավանը դեռևս խորհրդային տարիներին առողջարանային քաղաք է եղել։ Մեր բնակլիմայական պայմանները բավական բարենպաստ են տնտեսության այդ ճյուղի զարգացման համար։ Իմ առաջնահերթ խնդիրը եղել է քաղաքը տեսքի բերելը, այն մաքուր ու բարեկարգ դարձնելը։ Կարևոր է, որ մարդիկ սիրեն իրենց քաղաքը։ Միայն այդ դեպքում այն սիրելի կդառնա նաև ուրիշների համար, և քաղաքի հյուրերը կզգան նրա շունչն ու հոգին։ Պետք է գեղեցկացնենք մեր քաղաքը, զարգացնենք քաղաքի մշակույթը… Ստեփանավանը արդյունաբերական քաղաք չէ, այստեղ զարգացած է գյուղատնտեսությունը: Այսօր պետք է աշխատենք նաև զբոսաշրջությունը զարգացնելու, մեր քաղաքի հին ավանդույթները վերականգնելու ուղղությամբ, իսկ դրա համար բոլոր նախադրյալներն ունենք։

-Որո՞նք են քաղաքի գերխնդիրները, ի՞նչ քայլեր են կատարվում դրանք լուծելու համար։

-Կարևոր խնդիր եմ համարում մաքրության պահպանումը։ Քաղաքը պետք է մաքուր ու կոկիկ լինի, բայց ոչ թե կոմունալ ծառայությունների գերլարված աշխատանքի, այլ մարդկանց մեջ քաղաքային մշակույթ զարգացնելու, իրենց քաղաքի տերն զգալու և այն մաքուր պահելու գիտակցության շնորհիվ։ Եթե հաջողվի ստեփանավանցիների շրջանում ամրապնդել այդ մտածելակերպը, շատ կարևոր ձեռքբերում կհամարեմ։

– Ո՞րն եք համարում Ստեփանավանի այցեքարտը։

-Քանի որ մեր նպատակը Ստեփանավանը գրավիչ քաղաք դարձնելն է նաև հյուրերի համար, ուստի բացի քաղաքի արտաքին տեսքից, շատ կարևորում եմ մեր ժողովրդի բարեհամբույր լինելը։ Ասում են՝ լոռեցիք բարի ժողուվուրդ են։ Մենք մեր զով բնությամբ ու մեղմ բնավորությամբ աշխատում ենք մեր քաղաքում այնպիսի միջավայր ստեղծել, որ մեկ անգամ մեզ այցելող մարդիկ հետագայում կրկին ցանկանան հյուընկալվել մեզ մոտ։

-Ինչպե՞ս են մարդիկ վաստակում իրենց ապրուստը Ստեփանավանում։ Ինչո՞վ են հիմնականում զբաղվում: Ի՞նչ կասեք արտագաղթի մասին։

– Ստեփանավանցիները զբաղվում են գյուղատնտեսությամբ ու անասնապահությամբ, և դա նրանց կերակրում է, կարողանում են շատ խնդիրներ լուծել: Սակայն, որքան էլ ցավալի է, պետք է խոստովանեմ, որ արտագաղթողներ կան։ Ինձ համար պարզապես անհասկանալի է, թե ինչպես են առողջ մարդիկ իրենց տուն ու տեղը թողած՝ գնում են օտարության մեջ աշխատանք որոնելու, այն դեպքում, երբ իրենց ապրուստը կարող են նաև այստեղ վաստակել։ Թերևս ազգային մտածելակերպ է. բոլորն ուզում են մեծահարուստ լինել, հաջողակ գործարար կամ գեներալ դառնալ… Իհարկե, լավ է, որ առավելագույնին են ձգտում, բայց այդ ձգտումը նույնպես պետք խելացի լինի. նախ պետք է մտածեն, թե ինչ են զոհում և հանուն ինչի, հետո միայն քայլ կատարեն:

Այսօր Ստեփանավանում հիմա շատերն են ամբողջ ընտանիքով հողագործությամբ ու անասնապահությամբ զբաղվում, իրենց ընտանիքի ապրուստը հոգում, թեև ժամանակին բոլորովին այլ գործով են զբաղված եղել՝ դասախոսներ, բժիշկներ, արվեստագետներ են եղել։ Եվ դրանում ոչ մի վատ բան չկա, ընդհակառակը՝ այդ մարդիկ միայն հարգանքի են արժանի:

Արտագաղթի պատճառով մեր մարդկային ներուժն է պակասում։ Մենք ունեք բարձրորակ կադրերի, լավ մասնագետների կարիք։ Գուցե զարմանալի թվա, բայց այսօր մենք բանվորներ չունենք… մարդիկ չեն ուզում աշխատել, թեկուզ ծառատունկի ու բարեկարգման աշխատանքների մասնակցել: Սովորել են, որ ղեկավարությունն իրենց մասին հոգա։

Եվս մեկ ցավալի իրողություն. հայ տղամարդու կերպարը աստիճանաբար փոխվում է։ Հայ կինն այսօր ավելի շատ է մտածում ընտանիքի բարեկեցության մասին, քան տղամարդը: Եվ աշխատող ձեռքն էլ հիմնականում կինն է։

– Պարո՛ն Ղարաքեշիշյան, կառաջադրե՞ք Ձեր թեկնածությունը հաջորդ ընտրություններում։

-Շատ բարդ հարց է, և ես դժվարանում եմ միանշանակ պատասխան տալ: Արդեն 2,5 տարի է, ինչ քաղաքապետի պտոնում եմ։ Այնպես չի, որ ամեն ինչ սկսել եմ 0-ից։ Ստեփանավանի նախկին իշխանությունները քիչ բան չեն արել քաղաքի համար: Սակայն ամեն մեկն ունի իր աշխատաոճն ու մտածելակերպը։ Ես նույնպես ունեմ իմը։ Եթե հայտնվի այնպիսի մարդ, ով ակնհայտորեն կփորձի աշխատել իմ ոճով, ես հաճույքով այլ աշխատանքի կանցնեմ։ Մյուս կողմից էլ ինձ համար հաճելի է մարդկանց օգտակար լինելը, նրանց խնդիրները լուծելը։

-Ստեփանավանում չգտնվեց մեկը, որը դժգոհի Ձեր աշխատանքից. ինչպե՞ս եք արժանացել մարդկանց գոհունակությունը։

-Կարծում եմ՝ փոխադարձ հարգանքի շնորհիվ։ Մարդիկ գիտեն, որ ցանկացած խնդրի դեպքում կարող են դիմել ինձ, և ես կփորձեմ օգնել նրանց։ Հեշտ բան չէ օգնություն խնդրելը։ Եթե նրանք այդ քայլին գնում են, ուրեմն նրանց տեղը նեղ է, և անպայման պետք է օգնել։

-Ի՞նչ կմաղթեք ձեր քաղաքի բնակիչներին և մեր թերթին:

-Չեմ ուզում ստեփանավանցիներին անջատել մեր ժողովրդից, ուստի մաղթանքս ուղղում եմ հայ ժողովրդին։ Թող աշխատասեր լինեն և միմյանց հանդեպ հանդուրժող, որպեսզի կարողանան կյանքի ցնցումներին արժանապատվորեն դիմակայել։ Բոլոր պետություններն էլ իրենց խնդիրներն ունեն, պետք է դժվար պահերն էլ համբերությամբ տանել, աշխատել ու ապրել։

Իսկ «նոր Անդրադարձին» և ընդհանրապես բոլոր լրատվամիջոցներին մաղթում եմ, որպեսզի անաչառ ու ճշմարտացի տեղեկատվություն տարածեն և ճիշտ լուսաբանեն ցանկացած թեմա: