Ինչպե՞ս պատրաստեցին Ազատությանն արձանն, ու ինչո՞ւ Ֆրանսիան այն նվիրեց ԱՄՆ-ին․ հետաքրքիր տեղեկություններ

Ազատության արձանն ԱՄՆ-ում և աշխարհում քանդակագործության ամենահայտնի կոթողներից է, որին հաճախ ասում են «Նյու-Յորքի և ԱՄՆ-ի խորհրդանիշ»։ Արձանը տեղակայված է Նյու-Յորքի Մանհեթեն թաղամասից 3 կմ դեպի հարավ-արևմուտք գտնվող Լիբերթի Այլենդ կղզում։

Ազատության արձանը, որի հեղինակն է Ֆրեդերիկ Օգյուստ Բարտոլդին, 1886 թվականի հոկտեմբերի 28-ին ԱՄՆ-ն նվեր է ստացել Ֆրանսիայի ժողովրդից։

Արձանն ստեղծելու գաղափարը պատկանում է ֆրանսիացի իրավագիտության պրոֆեսոր և քաղաքական գործիչ Էդուար Ռընե դը Լաբուլեին։ Ստեղծվելով Ֆրանսիայի և Ամերիկայի ժողովուրդների միացյալ ուժերով՝ Ազատության աստվածուհու արձանը պետք է դառնար նրանց բարեկամության խորհրդանիշը։

Պայմանավորվածության համաձայն՝ արձանի պատվանդանը պետք է պատրաստեր ամերիկյան կողմը, իսկ բուն արձանի և այն տեղադրելու ծախսերն իր վրա էր վերցրել ֆրանսիական կողմը։ Ֆրանսիայում բարեգործական նվիրատվությունների և զվարճանքի տարբեր միջոցառումների ու վիճակախաղերի միջոցով հնարավոր եղավ հավաքել 2.25 միլիոն ֆրանկ։ Միացյալ նահանգներում նույն նպատակով անց էին կացվում թատերական ներկայացումներ, գեղարվեստական ցուցահանդեսներ, աճուրդներ և բռնցքամարտի մրցույթներ։

Կոթողի հեղինակն է ֆրանսիացի քանդակագործ Ֆրեդերիկ Օգյուստ Բարտոլդին, ըստ ավանդույթի, որպես բնորդուհի է ծառայել կարի մեքենաներ արտադրող Իսահակ Զինգերի այրին՝ ֆրանսուհի Իզաբելլա Բոյերը։ Արձանի համար հենարան ծառայող երկաթե կարկասը պատրաստելու համար Ֆրեդերիկ Բարտոլդը դիմեց Գուստավ Էյֆելին, ով հետագայում պետք է դառնար աշխարհում հայտնի Էյֆելյան աշտարակի հեղինակը։

Արձանի պատրաստումն ավարտվել է 1884 թ.։ 1885 թ. նրա 350 մասերը 214 արկղերում ֆրանսիական Իզերե ֆրեգատով հասցվեցին Նյու-Յորք։

1885 թ. օգոստոսի 5-ին դրվեց Ռիչարդ Մորիս Հանթի նախագծած պատվանդանի առաջին քարը։ Շինարարությունն ավարտվեց 1886 թ. ապրիլի 22-ին։

1886 թ. հոկտեմբերի 28-ին (ամերիկյան հեղափոխության հարյուրամյակից տասը տարի ուշացած) տեղի ունեցավ հուշակոթողի հանդիսավոր բացումը՝ նախագահ Գրովեր Քլիվլենդի մասնակցությամբ։