Պետական գնումների ոլորտը` փողեր լվանալու որջ

Երեկ տեղի ունեցած կառավարության հերթական նիստի ժամանակ՝ վարչապետ Հովիկ Աբրահամյանը հանձնարարական էր տվել ֆինանսների նախարարին՝ ապահովել գնումների առավել թափանցիկ գործընթացը. «Գնումների գործընթացում հնարավոր կոռուպցիոն ռիսկերի նվազեցման նպատակով հանձնարարում եմ ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը՝ առավել բարելավել թափանցիկությունն այդ գործընթացի տարբեր փուլերում, հնարավորություն ընձեռելով յուրաքանչյուր հետաքրքրվող անձի, էլեկտրոնային գնումների կայքէջում տեսնել՝ գնումների գործընթացների արդյունքում կնքված բոլոր պայմանագրերը, ինչպես նաև կնքված պայմանագրերի կատարման արդյունքները (ընդունման-հանձնման ակտեր, կատարողական ակտեր, հաշիվ ապրանքագրեր և այլն)»,-նշել է վարչապետ Հովիկ Աբրահամյանը:

«Թրանսփերենսի ինթերնեյշնլ» հակակոռուպցիոն կենտրոնի գնումների մոնիտորինգի փորձագետ Արտակ Մանուկյանը առաջարկում է գնումների շուկայի բնութագրին նայել պետական վիճակագրական տեսանկյունից, և նկատում, որ կոռուպցիոն ռիսկերի մեծացման առումով նախորդ տարին համեմատած 2014-ի հետ առանձնակի փոփոխություն չի կրել: Նրա խոսքով որքան մեծ է պետական մարմնի բյուջեն, այնքան ավելի է մեծանում կոռուպցիոն ռիսկը:

Ելնելով վարչապետի հանձնարարականից՝ Էկոնոմիկայի նախարար Արծվիկ Մինասյանը ասել է, որ բոլոր ապրանքատեսակների մասով կան առանձին փաստաթղթեր, ուստի, ելնելով հանձնարարականի արդյունավետ կատարման անհրաժեշտությունից, առաջին փուլում առանձնացվել են այն հիմնական 10 ապրանքատեսակները, որոնք հանրության շրջանում մեծ հետաքրքրություն են ներկայացնում: Դրանք են՝ կարագ, ալյուր, ցորեն, շաքարավազ, արևածաղկի յուղ, հավի միս, նարինջ, բանան, բենզին, դիզելային վառելիք: Արդեն մշակվել են անհրաժեշտ տեղեկատվական հուշաթերթերը, ուղարկվել են Պետական եկամուտների կոմիտե և Սննդի անվտանգության ծառայությանը՝ համաձայնեցումների: Դրանից բացի Արծվիկ Մինասկանը նշել է, որ Հայաստան ներմուծվող ավելի մեծածավալ քանակի ապրանքների մասով լիարժեք տեղեկատվություն ներկայացվի:

Դեռևս 2012թ-ին կառավարությունում տեղի ունեցած խորհրդակցության ընթացքում նախագահ Սերժ Սարգսյանը իր դժգոհությունն էր հայտնել պետական գնումների վերաբերյալ: Խորհրդակցությանը հաջորդած կառավարության նիստի ժամանակ նախկին վարչապետ Տիգրան Սարգսյանը ֆինանսների նախարար Վաչե Գաբրիելյանի առաջարկով, Պետական գնումների աջակցման կենտրոնի ղեկավար կազմին աշխատանքից հեռացնելու որոշում կայացրեց։ Սակայն պետական գնումների ոլորտը շարունակում է մնալ «չարաշահումների որջ»:

Այս ընթացքում ՎՊ-ի ուսումնասիրությունների արդյունքում լուրջ չարաշահումներ են գրանցվել: Հաշվի առնելով նախորդ տարիների չարաշահումներն ու խախտումները դժվար է հասկանալ թե վարչապետ Հովիկ Աբրահամյանը ինչու է իր կառավարման 3-րդ տարվա ընթացքում անդրադառնում այս խնդրին, սակայն վերջին շաբաթներին մեր երկրում տիրող կոռուպցիայի դեմ «սրբազան պատերազմի» փուլը գրեթե նույն սցենարն ունի ինչ տարիներ առաջ: Նկատենք, որ ՎՊ բացահայտումների մեջ մեծ տեղ են զբաղեցնում պետական գնումների ոլորտում կոռուպցիան, չարաշահումները, և ընթացակարգերի խախտումները: