Դաբաղը ՍԱՊԾ-ի ճակատագիրն է

2016թ-ի հունվարի 20-ից Ռուսաստանը ժամանակավորապես արգելել է Հայաստանից կաթնամթերքի ու մսի ներմուծումը՝ պայմանավորված դաբաղի հետ կապված անկայուն իրավիճակով: Արգելվել էր վերաբերում էր խոզերի, խոշոր և մանր կենդանիներին, դրանց գենետիկ նյութին և մսին, վերամշակում չանցած ենթամթերքին, ինչպես նաև՝ ջերմային մշակում չանցած կաթ-կաթնամթերքին ու տվյալ կենդանիների հումքին։

Երկու օր անց ՀՀ ԳՆ սննդամթերքի անվտանգության պետական ծառայությունը արձագանքեց, որ դեկտեմբեր ամսին Արմավիրի մարզի՝ Թուրքիային սահմանակից գյուղերից մեկում գրանցվել է կենդանիների դաբաղ հիվանդության մեկ դեպք: Հարևան երկրներում վերջերս գրանցվել են նոր՝ AG-VII շճատեսակով դաբաղ հիվանդության դեպքեր: Հենց այս տիպի դաբաղն է գրանցվել հարևան երկրներում: Նոր տիպի դեմ պայքարող պատվաստանյութն արդեն պատվիրվել է ողջ տարվա համար: Ըստ ՍԱՊԾ-ի, մինչև այսօր հանրապետությունում օգտագործվող պատվաստանյութը հնարավորություն չէր ընձեռում կենդանիների մոտ ստանալ պատշաճ վարակամերժություն՝ հաշվի առնելով հիվանդության նոր տիպը:

Սա անցած տարի, իսկ այս տարի արդեն դաբաղի կասկածներ կան Երևանի մաս հանդիսացող Ջրաշեն համայնքում: Դեռևս հայտնի չէ, թե դաբաղը հայկական ավանդականն է, թե AG-VII շճատեսակով դաբաղ:

Դաբաղի պատվաստումների գրաֆիկն արդեն հանրապետությունում ավարտվել է՝ ապրիլի կեսերին, որից հետո պետք էր մոնիտորինգ անցկացվեր իրավիճակի վերաբերյալ: Բայց ինչպես ասում են ուրբաթը շաբաթի շուտ եկավ:

Անգամ պատվաստելուց հետո էլ կովերը վարակվել են դաբաղով: Ստացվում է անհասկանալի իրավիճակ. Պատվաստում են պատվաստում, սակայն դաբաղը կա ու կա:

Թե ինչպես կարելի է այս գլուխկոտրուկը լուծել, դեռ հարց է, որին հուսանք Սննդի անվտանգության պետական ծառայությունը կարձագանքի:

Հիշեցնենք, որ ՀՀ ԳՆ սննդամթերքի անվտանգության պետական ծառայության պատվիրած հակադաբաղային պատվաստանյութը մարտի 22-ին Ռուսաստանի Դաշնությունից ուղարկվել է Հայաստանի Հանրապետություն, որով պետք է ՍԱՊԾ-ն պայքարեր դաբաղի դեմ:
Դաբաղի AG-VII ենթատեսակի կանխարգելման համար անհարժեշտ էր ձեռքբերել նոր պատվաստանյութ, քանի որ մինչ այդ օգտագործվողները (A Iran 2005, A TUR 20/06, A22 IRQ64, A SEA-97) չէին կարող ապահովել պատշաճ վարակամերժություն կենդանիների մոտ:

Կարճ ասած, պատվաստանյութերը կան, հիվանդ կենդանիները նույնպես, մնում է պատվաստումները ժամանակին արվեր և դեպքերին արագ արձագանքեին: Եվ հայկական ավանդական դաբաղը կա, թե նորագույն դաբաղը: Եվ մեկի, և մյուսի համար պատավստանյութեր կան, սակայն դաբաղից փրկություն չկա:

Հիշեցնենք, որ վերահսկիչ պալատը ստուգումներ էր իրականացրել ՀՀ գյուղատնտեսության նախարարության Գյուղատնտեսական կենդանիների պատվաստում ծրագիր շրջանակներում, պարզել էր, որ հակահամաճարակային միջոցառումների իրականացման և անհրաժեշտ պատվաստանյութերի ձեռքբերման հաշվարկների վերաբերյալ կարգ նույնպես գոյություն չունի: Ձեռքբերված պատվաստանյութերի որակի ստուգում չի կատարվել:

Պատվաստանյութերի տեղափոխման և պահպանման համար անհրաժեշտ ջերմաստիճանային պայմանները տարբեր են, հետևաբար, դրանց երկարաժամկետ պահպանության համար անհրաժեշտ են առանձնահատուկ սառնարանային պայմաններ: ՀՀ բոլոր մարզերի համայնքներին տրամադրված սառնարաններից միայն 560 սառնարանն ու 59 թերմոճամպրուկն է պիտանի շահագործման, այն դեպքում, երբ ՀՀ-ում առկա է 1022 անասնաբուժական տեղամաս, որոնք սպասարկվում են միջինը 603 անասնաբույժի կողմից: Միջին հաշվով, 462 անասնաբուժական տեղամաս ապահովված չէ աշխատող սառնարանով, իսկ 43 անասնաբույժ, ընդհանրապես, չունի սառնարան: Պատվաստանյութերը գնվում է առանց հաշվարկի:

Սա վերահսկիչ պալատի բացահայտումները. պատվաստումների սեզոնն ավարտվել է, սակայն կենդանիների դաբաղը՝ ոչ, ինչպես երևում է պատասխանատու կառույցը՝ ՍԱՊԾ-ն, ամենավերջում է տեղեկանում դաբաղի մասին: