Այն, ինչ էներգետիկ առումով ձեռնտու է Հայաստանին, ձեռնտու չէ Ռուսաստանին

Երկու օր առաջ նախագահ Սերժ Սարգսյանը հեռախոսազրույց է ունեցել Իրանի Իսլամական Հանրապետության Նախագահ Հասան Ռոհանիի հետ: Ըստ պաշտոնական հաղորդագրության` Սերժ Սարգսյանը և Հասան Ռոհանին քննարկել են հայ-իրանական բարեկամական հարաբերություններին և համագործակցությանը վերաբերող հարցեր:
Իրանի հետ համագործակցությունը միշտ էլ եղել է Հայաստանի իշխանությունների գերակա խնդիրը, հիմա` առավել ևս:

2015թ-ին Հայաստանը փորձեց սերտացնել տնտեսական հարաբերությունները Իրանի հետ: Ակտիվացան Մեղրիի ՀԷԿ-ի կառուցման աշխատանքները, նոր թափ ստացավ Հայաստան-Իրան բարձրավոլտ 3-րդ էլեկտրահաղորդման գծի ծրագրի շինարարությունը: Արդեն էներգետիկ քառակողմ համաձայնագիր է կնքվել Հայաստանի, Իրանի, Ռուսաստանի և Վրաստանի միջև, ավելի քան ակնհայտ է, որ Իրան-Վրաստան տարանցիկ գազատար է կառուցվելու Հայաստանի տարածքով: Սակայն այս բոլոր էնեգետիկ ծրագրերը պտտվում են Հայաստանի շուրջ, և Հայաստանի ներսում, մինչդեռ թե’ տարածաշրջանում, թե’ ԱՊՀ տարածքում հայստանցին համարվում է ամենթանկ էներգառեսուրս սպառողը` տարածքում ունենալով և’ ատոմակայան, և’ ՋԵԿ:

Հայաստան- Իրան էնեգետիկ առավել սերտ համագործակցություն, առայժմ չի ստացվում, քանի որ տարածաշրջանում առկա է Ռուսաստանի էներգետիկ և քաղաքական ազդեցությունը:

Դեռ 2009-ի Ռուսաստանի տրանսպորտի նախարար և Հայ-ռուսական միջկառավարական հանձնաժողովի համանախագահ Լևիտինը հայտարարեց, որ Հայաստանում նավթավերամշակման գործարանի կառուցումը տնտեսապես շահավետ չէ: Ըստ ռուսական կողմի տնտեսապես շահավետ չէ նաև Հայաստան- Իրան երկաթգիծը, իսկ Իրանից ստացվող գազը տնօրինում է Գազպրոմը:

Ստացվում է, որ այն, ինչ էներգետիկ առումով ձեռնտու է Հայաստանին, ձեռնտու չէ Ռուսաստանին: Ահա թե ինչու այս տարիներին Հայաստանը, հատկապես էնեգետիկ մեծ ծրագրեր չի կարողնում իրականացնել:

Նշենք միայն, որ 2015թ-ի դեկտեմբերի քառակողմ համաձայնագիրը, որտեղ Ռուսաստանը, չլինելով տարածաշրջանային երկիր, մասնակցում է տարածաշրջանային էնեգետիկ համաձայնագրին: