Ի վերջո Լավրովը ինչ է ասել և ինչու... Հրայր Կամենդատյան

Տնտեսագետ Հրայր Կամենդատյանը ֆեյսբուքյան իր էջում գրել է.

«Լավրով։

Թբիլիսիի հայաբնակ թաղամասում մեծացած տղան չգիտեր, որ հասուն տարիքում իրեն հայհոյելու են ՀՀ իշխանական եվ քչից, շատից ընդդիմադիր կարգված մարդիկ։ Բա թէ ամոթ իրեն,դավաճանեց մեր ազգին, էս ով ա՞, ես քո սենցը։ Ժողովուրդ ջան, բայց մի բան լսելուց հետո, մի տաս րոպե մտածեք, թէ վերջ ի վերջո Լավրովը ինչ է ասել, երբ ու ինչու։ Հիմա հերթով անդրադառնանք իր մտքերին։

1.Հայաստանը և Ադրբեջանը Պրահայում համաձայնվել են խաղաղության պայմանագիր կնքել 1991 թվականի Ալմաթիի համաձայնագրի հիման վրա եվ դա բավարար դժվարություններ է ստեղծել ռուսական կողմի համար։Իսկ 1991 թվականի մաշված թղթերով, այդ համաձայնագրով լեռնային Ղարաբաղը ներառված է եղել Ադրբեջանի կազմում։

Լավրովը անփորձ մարդ չէ եվ անշուշտ գիտի,որ 1991 թվ այդ համաձայնագիրը ՀՀ ԱԺ վավերացրել մեկ սկզբունքային վերապահումով, որը վերաբերվում է Արցախի ինքնորոշմանը։ Փաստացի, Լավրովը Պրահայում կատարվածի հիմք է դիտարկում Ալմաթիի համաձայնագիրը, որը մեր ԱԺ կողմից դե յուրե ընդունված
չէ անվերապահորեն։ Դրանից հետևում է, որ ՀՀ հաջորդ հայրենասեր,ոչ դավադիր ցանկացած իշխանություն կարող է ցանկացած պահի չեղյալ հայտարարել Պրահայում ընդունված հայտարարությունը եվ դրա հիման վրա կնքվելիք խաղաղության պայմանագիրը։ Դիվանագիտական ձիու քայլ Պրահայում դավաճանական գործարքի մասնակիցների,հատկապես արևմուտքի դեմ եվ գլուխը կորցրած իլխամին։

2. Լավրովը նշում է,որ Ադրբեջանը ազատագրել է օկուպացված յոթ շրջանները։Նախ օկուպացիա տերմինը,եթե չի հիշատակվում ագրեսոր տերմինի հետ, նշանակում է զբաղեցնում։ Հարցը սառը կշռադատելու պարագայում, այո, այդ, պատմական Հայաստանի շրջանները հակահայ որոշակի գործը թացների արդյունքում, մինչև 1988 թվականը նախորդող մի երեք,չորս տասնամյակ բնակեցված էին բացառապես ազերիներով, և Արցախի պաշտպանական բանակը գրավեց,զբաղեցրեց այդ շրջանները, Արցախի անվտանգության գոտի ունենալու նպատակով եվ ՀՀ ցամաքային կապը խոչընդոտներից ազատելու համար։ Յոթ շրջանների հետագա կարգավիճակը ՀՀ բոլոր իշխանությունների կողմից միշտ դիտվել է հնարավոր քաղաքական,միջպետական պայմանավորվածության, կարգավորման կիրառական գործիք,եվ դրա մասին փայլուն տեղեկացված է եղել նաև Լավրովը։

Եվ եթե նախկինները եվ քպ ներկա իշխանությունները առավել հեռատես լինեին,ապա այդ յոթ շրջանները հիանալի գին կլինեին հարատև խաղաղության համար։ Լավրովը յոթ շրջանների մասին հիշատակում է,որպեսզի Ադրբեջանը հասկանա, որ իր հնարավոր ձեռքբերումները այլեւս հասել են ավարտի եվ ծավալապաշտական զգացումներ այլևս չեն քննարկվելու, մանավանդ Արցախի վարչական սահմանների մասով։Առանձին հարց է լինելու Հադրութի շրջանը,որը դուրս է յոթ շրջանների թեմայից։

3.Պրահայի հայտարարության մասին դրվագում,Լավրովը հաստատում է,որ ՀՀ ներկա ղեկավարը արևմուտքի հաճոյությամբ ճանաչել է Ադրբեջանի տարածքային ամբողջականությունը եվ դա չի արել ՀՀ որևէ նախկին ղեկավար։

Դրանով իսկ Լավրովը ՀՀ քաղաքացիներին հիշեցնում է,որ Արցախի հետ կապված թնջուկի հեղինակը ՀՀ ներկա իշխանավորներն են,ոչ թէ Ռուսաստանը։ Միևնույն ժամանակ ՀՀ ղեկավարի քայլը ջրի երես հանող Լավրովը,ադրբեջանի պեղավոր անասունին հիշեցնում է, որ նա յոթ շրջաններից այն կողմ ստանալու չունի և փաստորեն կտրուկ կերպով ազդարարում է Արցախի նկատմամբ ռուսական վերահսկողության անվիճարկելի փաստը,որն անկասկած դրական ազդակ է Արցախի բնակչության համար։

4.Իսկ հիմա ամենահետաքրքիրը։Ինչու է Լավրովը այս օրերին աղմկում։ Պատճառը հերթական սկանդալն է հայ ռուսական հարաբերություններում,որից մեր ժողովուրդը տեղյակ էլ չէ։ Հարցազրույցի նախորդ օրը Մոսկվայում գտնվող ՀՀ ԱԺ փոխխոսնակ Հակոբյանը հրաժարվել է ստորագրել մի շարք ձևական թղթեր, որտեղ նա իսլամական երկրների պառլամենտական ասամբլեայի և ԵԱՏՄ նմանատիպ կառույցի կապերի մեջ պրոադրբեջանական ինչ որ բաներ է նկատել իբրև թէ։ Եվ դա անում է մի երկրի իշխանություն,որը նույն օրը երևանում պատվում էր իսլամական խոշոր երկրներից մեկի ղեկավարին։ Իհարկե, ռուսները հասկացել են ՀԱՊԿ եվ ԵԱՏՄ լքելու նիկոլական քայլերը եվ դրանց հետեւանքները շուտով կլինեն շատ տեսանելի։

Որպես վերջաբան։

Լավրովից նեղանալ պետք չէ,նա որպես դիվանագետ տապալված մեկն է, քանի որ ռուս ուկրաինական բախման գլխավոր մեղավորներից մեկն է, եվ ինչ որ պահի կարող է կրկնել Ռիբենտրոպի ճակատագիրը։ Բայց պետք է գործել շատ զգույշ, հաշվենկատ, և քայլեր անելիս գնահատել հնարավոր ռիսկերը։ Իսկ ով կարող է նման հաշվենկատ արտաքին քաղաքական քայլեր անել արդի Հայաստանում։

Իհարկե, նորանշանակ ԱԳՆ փոխնախարար մի մատ երեխան»։