12 համայնք կոռոգվի ինքնահոս ջրով
Այսօր տեղի ունեցավ «Քաղցրաշենի ինքնահոս ոռոգման համակարգ» ծրագրի վերաբերյալ քննարկում: Մի կողմից քննարկմանը մասնակցում էին Գառնի գյուղի բնակիչներ, մյուս կողմից Արարատի մարզի մի քանի համայնքների ներկայացուցիչներ, ինչպես նաև Ջրային տնտեսության ծրագրերի իրականացման գրասենյակի պատասխանատուներ:
Ծրագրով նախատեսվում է Ազատ գետի միջին հոսանքներից ոռոգման ջուրը հասցնել Արարատի մարզի Մրգանուշ, Նարեկ, Ներքին Դվին, Վարդաշեն և մի քանի այլ համայնքներ, որտեղ ոռոգումը վերջին տարիներին լուրջ խնդիր է դարձել:
Ջրային տնտեսության ԾԻԳ-ի բնապահպանության մասնագետ Մարտիրոս Նալբանդյանը նշեց, որ ծրագրի շնորհիվ 12 համայքների հողերի ոռոգումը մեխանիկականից անցում է կատարելու ինքնահոս եղանակի, նաև ոռոգվելու է լրացուցիչ 400 հա տարածք:
Նա նաև նշեց, որ մեխանիկական եղանակը տնտեսապես շահավետ չէ, մեխանիկական ոռոգման ջուրն ավելի թանկ է, քան ինքնահոս տարեբրակը: Այս դեպքում պոմպակայանը ծախսում է 500 մլն դրամ, որը փոխհատուցվում է բյուջեի կողմից:
Մ. Նալբանդյանը նաև նշեց, հաշվի են առնված ծրագրի սոցիալական և բնապահպանական ռիսկերը, հատկապես շեշտեց, որ գետից ջուր է վերցվելու բնապահպանական թույլատրելի թողքից (գետերում պահպանվող պարտադիր ջրաքանակ)`850 լ/վ-ից, կես մետր բարձրության վրա: Սոցիալական ռիսկերից է շինարարության ազդեցությունը կիրճի հողօգատգործողների վրա, որը ժամանակավոր է լինելու, իսկ վնասները կփոխհատոցվեն: Խողովակաշարը նաև չի վնասելու Խոսրովի արգելոցին, քանի որ արգելոցը գտնվում է գետի ձախ ափին, իսկ խողովակաշարն անցնելու է աջ ափով:
Գառնիի բնակիչների հիմնական մտահոգությունը Ազատ գետում թողքի առկայությունն է և մայր ջրանցքից վերև գտնվող շուրջ 300 հա հողերի ոռոգումը: Պատասխանատուները վստահեցրեցին, որ Գեղարդալիճ մեկ կամ Գեղարդալիճ երկու ծրագրերից կլուծեն Գառնիի այս տարածքի ինքնահոս ոռոգման խնդիրը:
Նախատեսվում է նաև շուրջ 600 մլն դրամ ուղղել Գառնիի մայր ջրատարի 6 կմ-անոց հատվածների և ներտնտեսային ոռոգման համակարգերի առավել վնասված՝ ընդհանուր 3.5կմ հատվածների հիմնանորոգմանը: Գառնիի ոռոգման ջրի կորուստը կնվազի մոտ 35%-ով և լրացուցիչ հնարավոր կլինի համայնքում ոռոգել 280 հեկտար հողատարածք:
Բացի այդ, նախատեսվում է բարեկարգել Գառնիի տաճարից մինչև Ազատ գետի կիրճում գտնվող «Քարերի սիմֆոնիա» բնական հուշարձան տանող 1.6 կմ ճանապարհը, որտեղ կտեղադրվեն բացատրական վահանակներ, ձորում կապահովվի լուսավորություն և այլն: