ՀԱՊԿ անդամ լինելը չի խանգարում զենքի վաճառքին. փորձ է արվում Հայաստանը տանել ՆԱՏՕ-ի և կոնկրետ՝ ԱՄՆ-ի ազդեցության տակ. ռազմական փորձագետը՝ ԱՄՆ դեսպանի հայտարարության մասին

Եթե ցանկություն լինի, որ, օրինակ, ՆԱՏՕ-ն կամ ԱՄՆ-ն որևէ ռազմական օգնություն ցուցաբերեն Հայաստանին կամ, ասենք, փոխհամագործակցություն լինի, ապա դրանք կարգավորվում են բազմաթիվ պայմանագրերով, և բացարձակապես չի խանգարում Հայաստանի՝ ՀԱՊԿ անդամ լինելը: Այդ մասին NEWSPRESS.am-ի հետ զրույցում ասաց ռազմական փորձագետ Կարեն Հովհաննիսյանը՝ մեկնաբանելով ԱՄՆ դեսպան Լին Թրեյսիի հայտարարությունն այն մասին, որ «Հայաստանի ՀԱՊԿ-ի անդամակցությունը շատ էական սահմանափակումներ է դնում ռազմական օգնության վրա», որը իրենք կարող էին տրամադրել:

«Նոյեմբերի 10-ի տխրահռչակ փաստաթղթի ստորագրումից հետո տարածաշրջանում իրավիճակը բավականին փոխվել է, և խաղացողները սկսել են իրականում ուժեղացնել իրենց դիրքերը հենց այս հայտարարություններով, ոչ թե գործել «սառը պատերազմի» մոտիվներով: Դեսպանի այս հայտարարությունը հենց այս համատեքստում է: Այսինքն՝ փորձ է կատարվում Հայաստանի Հանրապետությանը՝ տարածաշրջանով հանդերձ, տանել ՆԱՏՕ-ի, տվյալ դեպքում՝ կոնկրետ ԱՄՆ-ի ազդեցության տակ, եթե չտանել, ապա առնվազն դուրս բերել Ռուսաստանի ազդեցությունից: Ընդհանրապես, ռազմական փոխհամագործակցությունը, որպես այդպիսին, ոչ թե պայմանավորված է միայն Հայաստանի՝ ՀԱՊԿ անդամ լինելով, այլ նաև կարգավորվում է բազմաթիվ պայմանագրերով և պայմանավորվածություններով: Եթե ցանկություն լինի, որ, օրինակ, ՆԱՏՕ-ն կամ ԱՄՆ-ն որևէ ռազմական օգնություն ցուցաբերեն, կամ փոխհամագործակցություն լինի, ասենք, զենքի վաճառք, ապա դրանք կարգավորվում են բազմաթիվ պայմանագրերով: Բացարձակապես չի խանգարում ՀԱՊԿ անդամ լինելը, միայն մի բանով է խանգարում, որ Հայաստանը գտնվում է Ռուսաստանի ազդեցության ոլորտում, դա է խնդիր իրենց համար»,- ասաց ռազմական փորձագետը:

Նա արձանագրեց, որ ՆԱՏՕ-ն, սակայն, թուրքալեզու պետություններին Թուրքիայի միջոցով կարողանում է ռազմական օգնություն ցուցաբերել:

«Ճիշտ է՝ առաջին դեմքից երևում է, որ դա Թուրքիան է, բայց բոլորս էլ հասկանում ենք, որ դա ՆԱՏՕ-ն է անում: Եվ իրականում թուրքալեզու պետությունները, որոնք ՀԱՊԿ անդամ են, կարծես թե կամաց-կամաց գնում են դեպի ԱՄՆ ազդեցության ոլորտ: Դա ոչ միայն մեր տարածաշրջանում, այլ նաև Միջին Ասիայում է տեղի ունենում: Այսինքն՝ տեղի է ունենում ազդեցության գոտիների վերաբաշխում: Այնպես որ՝ այս առումով սա կարող ենք նախադեպ համարել թուրքալեզու պետությունների համագործակցությունը Թուրքիայի հետ, որը դիտարկվում է ՆԱՏՕ-ի շրջանակներում»,- ընդգծեց Հովհաննիսյանը:

Հարցին՝ այսինքն՝ ԱՄՆ-ն փորձում է Ադրբեջանին վերջնականապես ներքաշել ՆԱՏՕ-ի ազդեցության գոտի՞, փորձագետը պատասխանեց, որ Ադրբեջանն արդեն իսկ գտնվում է ԱՄՆ-ի ազդեցության ոլորտում. «Թուրքիան բավականին մեծ օգնություն ցուցաբերեց պատերազմի ժամանակ և նույնիսկ հայտարարվեց, որ ստեղծվում է թուրք-ադրբեջանական զորախումբ: Այսինքն՝ ուղիղ տեքստով չասվեց, որ Ադրբեջանը գնում է ՆԱՏՕ, բայց դա Ռուսաստանի համար դիտարկվում է իր ազդեցության ոլորտներից դուրս, եթե չասենք՝ ՆԱՏՕ-ի ազդեցության ոլորտներից ներս: Եթե ԱՄՆ-ն տարածաշրջանում «կռիվ է տալիս» Հայաստանի համար, ապա Ռուսաստանը «կռիվ է տալիս» Ադրբեջանի համար՝ փորձում է Ադրբեջանին տանել իր ազդեցության ոլորտ, որովհետև Ադրբեջանը չի գտնվում իր ազդեցության ոլորտում»,- եզրափակեց Հովհաննիսյանը:

Հիշեցնենք, որ «Ազատության» հետ զրույցում Հայաստանում ԱՄՆ դեսպան Լին Թրեյսին ասել էր. «Կարծում եմ, որ Ադրբեջանին տրամադրվող օգնությունը ռազմական օգնություն չէ, այլ հակաահաբեկչական օգնություն է, որը կոչված է օգնելու Ադրբեջանին Իրանի հետ իր սահմանը ապահովման գործում, և լուծելու հակաահաբեկչական խնդիրները, որոնց շուրջ ԱՄՆ և Ադրբեջանը մտավախություններ են կիսում: Ինչ վերաբերում է ԱՄՆ կողմից Հայաստանին տրամադրվող օգնությանը, ռազմական օգնությանը, ապա ես պարզապես պետք է հիշեցնեմ, որ Հայաստանը ՀԱՊԿ անդամ է, իսկ դա այն կազմակերպությունը չէ, որի անդամ է ԱՄՆ-ն, և Հայաստանի ՀԱՊԿ-ի անդամակցությունը շատ էական սահմանափակումներ է դնում ռազմական օգնության վրա, որը մենք կարող ենք տրամադրել»:

Աստղիկ Հովհաննիսյան